Bàn về cách bày trí trái cây và bình hoa

(English below)
Bàn về cách bày trí trái cây và bình hoa
Đối với nhà rường truyền thống xoay theo hướng nam thì việc bày trí rất dễ dàng. Thường bàn thờ sẽ nhìn theo hướng nhà nên hai bên tả hữu sẽ là đông và tây, việc bày trí tuân theo quy tắc thường nghe là Đông Bình Tây Quả, hàm ý khởi đầu tốt đẹp và kết thúc viên mãn đắt quả.
Tuy nhiên, nhà ở Nam Kỳ thường không quá coi trọng hướng mà xoay trở tùy theo hoàn cảnh môi trường như hướng sông, hướng lộ, đặc trưng địa lý riêng của khu vực. Đối với nhà xoay các hướng khác thì bày như thế nào? Theo tìm hiểu, đa phần nhiều nhà xưa bày theo Hữu Bình Tả Quả ứng với thuyết âm dương Nam Tả Nữ Hữu, nam tượng dương (hoa hướng lên) và nữ tượng âm (quả hướng xuống). Vì vậy, từ phía trong nhà nhìn ra*, bên trái sẽ là bình hoa và bên phải là dĩa trái cây. Nhưng vì theo hướng cúng kiếng mà chúng ta nhìn ngược lại, nên mới có quy tắc Hữu Bình Tả Quả.
Một số nơi người ta lại thích sự cân đối cho bàn thờ nên chuyển từ một bình hoa sang song bình, ở giữa để dĩa trái cây. Dạng thức này ít gặp ở miền Nam trong khi phổ biến hơn ở miền Bắc.
*Khi xét quy tắt tả hữu, chúng ta luôn chiếu theo góc độ của chủ thể được xét, ở đây là hướng của bàn thờ, chứ không phải hướng mắt của chúng ta.
-----------------------------

On how to arrange flower and fruit on an ancestral altar

Traditional wooden houses usually face the South, and this makes altar arrangement easy: follow the rule "Vase to the East and Fruits to the West", with a meaning "a good start and a fruitful outcome".
However, direction is not a matter in the South Vietnam. Houses are usually designed according to the shape of rivers, roads or depending on climate of particular regions, therefore they can face any direction. The aforementioned rule is no longer applicable. In this case, families follow another rule: Men to the Left and Women to the Right*. Men stand for ying, the positive and dominant in Oriental philosophy, flowers grow up so they are ying and are to the left. Women stand for yang, the submissive, and fruits grow downwards therefore they are to the right.
Some people prefer a symetrical arrangement and would replace the one-vase rule with two vases to the two sides, with one dish of fruits in the middle. This rule is praticed in the North more often than in the South, where it is rarely seen.
*the ying yang and men-women philosophy is an outdated belife from the past and this post doesn't imply that we are in favor of it.
Trong hình ảnh có thể có: mọi người đang ngồi và ngoài trời
-------------------------

NGHI ĐIỆN NHẠN (奠 雁 儀)

Kỳ 1
Thuở mới khai hoang lập ấp, dân Nam Kỳ đất rộng người thưa, con cháu dữ lắm chỉ mới ba đời nên mỗi lần cúng giỗ kỵ hay đám tiệc gì quan trọng phải nghinh ông bà từ miền trung về đặng chứng lễ, nên hễ mỗi nhà có đám tiệc gì cũng lập nghi trước sân đặng nghinh chư vị tiền hiền về, dần dần rồi thành thói quen luôn. Hễ có đám là lập nghi nầy. Nhưng tiếc thay, quá trình hiện đại hoá nhanh chóng như ngày nay, những tục lệ bị cắt bỏ hoặc cải biên lại hết, dần dần mất đi cốt cách dân tộc, mà đặc biệt là cái tánh cách của người dân Nam kỳ cũng thay đổi theo cái xã hội nầy luôn.
Dưới đây là hình ảnh Nghi Tiền Vãn do page phục dựng lại. Chúng tôi lại sẽ tiếp nhiều kỳ về chủ đề này.
Trong hình ảnh có thể có: thực vật, cây và ngoài trời
-----------

ALTAR FOR ANCESTORS (奠雁儀)



(This English session is different from the Vietnamese one, since we want to introduce further information for foreigners who are not used to Vietnamese culture and history).
Around mid 16 century to early 19 century, Vietnamese people immigrated Southwards, finally settled in the land once known as Cochinchina, now the South of Vietnam.
Among various religions, worshiping ancestors is the most important belief and responsiblity. In Vietnamese culture, death anniversary is celebrated instead of birthdays. Since they were newcomers in a new land, their family only expanded at most three generations. When holding any anniversary, they had to prepare an altar in their front yard to ask ancestors from the Central Vietnam to come and witness their offerings. With the fast changing pace, this practice is disappearing, together with that is the neglect of traditional culture and the character of Nam Ky (Cochinchina) people.
We arrange a front-yard altar in this pic and will continue a series on this topic.

~ Ninh

-------
P/s1:
 Nguyên lý chưng hoa quả người xưa đặt để cốt có lý do...tất cả các vật phối tự trên bàn thờ đều tuân thủ chặt chẽ theo thuyết âm dương ngũ hành...bình hoa bên trái, trái thuộc dương cũng nhằm ý chỉ hướng đông, hướng của sự khởi đầu ẩn ý sinh hoa. Bên phải thuộc âm - Tây, mãn hồi sinh quả. Việc chưng hoa quả thế ấy trên bàn thờ còn với ngụ ý nhắt nhở con cháu phải biết trước biết sau, trân trọng nguồn cội tổ tiên ông bà có công gầy dựng, nuôi dưỡng, tạo nên thành quả con cháu có hưởng hôm nay.
.P/s2:
Đông Bình Tây Quả chọn hướng nhìn từ bàn thờ nhìn ra ngoài (hướng Nam), nên Đông sẽ là Tả và Tây sẽ là Hữu. (Tả = Đông; Hữu = Tây).

.Hữu Bình Tả Quả là chọn hướng từ ngoài nhìn vào bàn thờ, ngược hướng chọn của Đông Bình Tây Quả, nếu chọn hướng giống với Đông Bình Tây Quả thì sẽ là Hữu Quả Tả Bình.
.
Suy cho cùng thì Đông Bình Tây Quả và Hữu Bình Tả Quả là như nhau! (chỉ do hướng hướng xét của chủ thể khác nhau thôi).

Đăng nhận xét

0 Nhận xét